Ziraat Mühendisleri Odası Çorum İl Temsilcisi Necati Gül, tarım arazilerinin amaç dışı kullanımının ciddi sonuçlar doğurduğunu belirterek şu değerlendirmede bulundu.
5403 Sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında tarım arazilerinin korunmasına yönelik uygulamalarda önemli bir güncelleme hayata geçirildi. 4 Nisan 2026 tarihinde yürürlüğe giren “Tarım Arazilerinin Korunması ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik” ile özellikle bağ evi yapımı ve tarımsal yapı tanımları yeniden düzenlendi.
Bağ Evi Yapımında Şartlar Ağırlaştı
Yeni yönetmelikle birlikte bağ evi yapımına ilişkin kriterler ciddi şekilde değiştirildi. Önceki düzenlemede:
- 20 dekar tarım arazisi veya
- 5 dekar dikili (meyve) arazide
75 metrekareye kadar yapı izni verilebilirken, yeni düzenlemeye göre:
- En az 50 dekar tarım arazisi,
- 10 dekar dikili alan veya
- 3 dekar örtü altı tarım alanı
şartı aranacak. Ayrıca yapılacak yapıların taban alanı 30 metrekare ile sınırlandırılacak ve en fazla 2 katlı olabilecek.
Tarımsal Yapı Tanımı Değişti
Yönetmelikte tarımsal yapı kapsamı da yeniden belirlendi. Daha önce tarımsal yapı sayılan:
- Soğuk hava depoları
- Mantar üretim tesisleri
- Hububat ve yem siloları
- Ürün işleme ve tasnif üniteleri
yeni düzenleme ile kapsam dışına çıkarıldı.
Buna karşılık:
- Deve kuşu çiftlikleri
- Ceviz kurutma tesisleri
- Fide ve fidan üretim tesisleri
- Sahipsiz hayvan barınakları
- Çatı ve sulama amaçlı GES sistemleri
artık tarımsal yapı olarak kabul edilecek.
İzinsiz Yapılara Yıkım Zorunluluğu
Kanunun 20 ve 21’inci maddelerine göre, tarım arazilerinde izinsiz yapılan tüm yapıların yıkılması zorunluluğu devam ediyor. Mevzuata göre:
- İzinsiz yapılar bir ay içinde yıkılacak
- Araziler tarımsal üretime uygun hale getirilecek
- Yıkım ve temizleme masrafları sorumlulardan tahsil edilecek
Ayrıca bu işlemleri uygulamayan kamu görevlileri hakkında 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu kapsamında işlem yapılabileceği vurgulanıyor.
“Yıkım Yapılmaması İdari Tasarruftu”
Uzmanlar, geçmişte izinsiz yapıların yıkılmamasının bir zorunluluktan değil, idari tasarruflardan kaynaklandığını belirtiyor. Yeni süreçte ise denetimlerin daha sıkı olacağı ifade ediliyor.
“Tarım Arazisine Yapılaşma, Geleceğe Darbedir”
Ziraat Mühendisleri Odası Çorum İl Temsilcisi Necati Gül, tarım arazilerinin amaç dışı kullanımının ciddi sonuçlar doğurduğunu belirterek şu değerlendirmede bulundu:
“Tarım arazisinin izinsiz kullanımı, ülkenin mutfağına atılan bir bomba gibidir. Milli ekonominin temeli ziraattir. Önce üretim, sonra kalkınma gelir.”
Gül ayrıca, kamuoyunda bilgi eksikliğiyle yapılan yorumların yanlış algılara neden olduğunu, düzenlemenin rantı değil tarımsal üretimi korumayı amaçladığını ifade etti.
Küresel Gıda Krizi Hatırlatması
Uzmanlar, Rusya-Ukrayna Savaşı sürecinde yaşanan tahıl krizini hatırlatarak, tarım arazilerinin korunmasının stratejik bir zorunluluk olduğuna dikkat çekiyor.
